معافیت مالیاتی پارکهای علم و فناوری
معافیت مالیاتی پارکهای علم و فناوری به عنوان یکی از مشوقهای حمایتی دولت برای توسعه فناوری و نوآوری در کشور در نظر گرفته شده است. این معافیت شامل شرکتها و واحدهای فناور مستقر در پارکهای علم و فناوری میشود و میتواند کاهش مالیات بر درآمد، معافیت از مالیات بر ارزش افزوده و سایر تسهیلات مالیاتی را در بر بگیرد. هدف از این حمایت، ایجاد بستر مناسب برای رشد کسب و کارهای دانشبنیان، افزایش سرمایهگذاری در حوزه فناوری و تسهیل فرآیند تجاریسازی ایدههای نوآورانه است.
انواع پارک های علم و فناوری
پارکهای علم و فناوری به عنوان مراکز پژوهشی و فناوری با مدیریت متخصصان حرفهای، به منظور خلق ثروت در جامعه از طریق ارتقاء فرهنگ نوآوری و رقابت سازنده میان شرکتها و واحدهای فناور تأسیس میشوند. این پارکها با هدف توسعه فناوری و ارتباط موثر بین دانشگاهها، مؤسسات تحقیق و توسعه، شرکتهای خصوصی و بازار فعالیت میکنند و به رشد شرکتهای نوآورانه از طریق مراکز رشد، شتاب دهندهها، مراکز کارآفرینی و نوآوری و فرآیندهای زایشی کمک میکنند.
پارک های علم و فناوری به شکل مواردی نظیر: پارکهای استانی، پارکهای دانشگاهی، پارکهای خصوصی، پارکهای ناظر و پردیسها وجود دارد.
پارک فناوری سلامت از نوع پارک دانشگاهی و در ذیل ساختار دانشگاه علوم پزشکی با سازمان مؤسس دارای مجوز از شورای گسترش دانشگاه های علوم پزشکی فعالیت مینماید.
واحدهای فناور
واحدهای فناور شامل واحدهای پژوهشی، فناوری و مهندسی و همچنین هستههای فناوری فاقد شخصیت حقوقی هستند که در چارچوب ضوابط مربوطه در پارک و یا مراکز وابسته پذیرفته و استقرار یافتهاند. این واحدها با محوریت ایدههای نو و یا تحقیقات کاربردی به فعالیت در زمینه کسب و کار، طراحی مهندسی، مهندسی معکوس و تجاریسازی نتایج تحقیقات میپردازند.
متن کامل بخشنامههای مرتبط با پارکهای علم و فناوری را در کتاب شرکتهای دانش بنیان و پارکهای علم و فناوری با نگاهی بر قوانین مالی و مالیاتی میتوانید مشاهده کنید.

مراحل حضور در پارکهای علم و فناوری
مراحل حضور در پارکهای علم و فناوری شامل سه دوره اصلی پیش رشد، رشد و پسا رشد است که هرکدام دارای ویژگیها و الزامات خاص خود هستند.
- دوره پیشرشد: این مرحله آزمایشی با مدتزمان حداکثر ۶ ماه به کارآفرینان و واحدهای نوپا فرصت میدهد تا ایدههای خود را ارزیابی کرده، مدل کسبوکارشان را تکمیل کنند و نمونه اولیه محصول یا خدمت فناورانه خود را توسعه دهند. در این دوره، خدماتی مانند مشاوره، فضای کاری و آموزشهای تخصصی ارائه میشود تا بستر ورود به مرحله رشد فراهم گردد.
- دوره رشد: در این مرحله که معمولاً بین ۲ تا ۳ سال طول میکشد، واحدهای فناور با حمایتهای مالی، حقوقی و تجاری، فعالیت خود را تثبیت کرده و برای ورود به بازار آماده میشوند. تمرکز اصلی این دوره بر توسعه محصول، بهینهسازی فرایندهای کسب و کار، ایجاد شبکههای تجاری و جذب سرمایهگذار است. واحدهای فناور در پایان این مرحله باید به سطحی از پایداری و خودکفایی برسند تا بتوانند به عنوان یک کسبوکار مستقل در اکوسیستم فناوری فعالیت کنند.
- دوره پسارشد: در این مرحله، شرکتهای دانشبنیان و واحدهای فناور که از مرحله رشد عبور کردهاند، به فعالیت خود در قالب شرکتهای حقوقی مستقل ادامه میدهند. هدف این دوره، تثبیت جایگاه شرکت در بازار، افزایش توان رقابتی، توسعه سبد محصولات و ورود به بازارهای داخلی و بینالمللی است. شرکتهای پسارشد معمولاً دارای تیمهای مدیریتی قویتر، زیرساختهای تولیدی پایدار و استراتژیهای توسعه مشخص هستند.
در تمام این مراحل، پارکهای علم و فناوری با ارائه حمایتهای مالیاتی، مشاورههای تخصصی، دسترسی به منابع پژوهشی و فضای کاری، نقش مهمی در رشد و موفقیت واحدهای فناور ایفا میکنند.
شرایط پذیرش در پارکهای علم و فناوری
برای پذیرش در پارکهای علم و فناوری، واحدها باید دارای ایده محوری و محصول مبتنی بر دانش فنی یا مهندسی معکوس با قابلیت تجاریسازی و پتانسیل مناسب بازار کار باشند. نوآوری در محصول، بازار، سازمان و متریال از دیگر شروط پذیرش است. همچنین، ترکیب نیروی انسانی متخصص و طرح تجاری واقع بینانه از دیگر موارد ضروری برای پذیرش در این پارکهاست.
مالیات واحدهای فناور در پارک های علم و فناوری
در اولین آیین نامهای که به واسطه آن پارکهای علم و فناوری مشمول معافیت مناطق آزاد شدند، آییننامه اجرایی ماده ۴۷ قانون برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی بود. در این آییننامه، در فصل دوم با عنوان “معافیتهای مالیاتی و عوارض”، ماده ۲ ذکر میکند واحدهای فناوری که در پارک به فعالیت اشتغال دارند، نسبت به فعالیتهای مذکور از تاریخ صدور مجوز توسط مدیریت پارک از معافیت موضوع ماده (13) قانون چگونگی اداره مناطق آزاد تجاریصنعتی مصوب 1372- برخوردار خواهند بود.
همچنین طبق ماده (۹) قانون حمایت از شرکتها و مؤسسات دانشبنیان واحدهای پژوهشی، فناوری و مهندسی مستقر در پارکهای علم و فناوری و شهرکهای فناوری از مزایای قانونی مناطق آزاد در خصوص روابط کار، معافیتهای مالیاتی و عوارض، سرمایهگذاری خارجی و مبادلات مالی بینالمللی به مدت 20 سال برخوردار خواهند بود.
چند نکته از معافیت مالیاتی عملکرد واحدهای فناور در پارک های علم و فناوری
واحدهای فناور مستقر در پارک علم و فناوری بایستی مواد ذیل را در نظر داشته باشند:
- این معافیت مربوط به درآمد و دارایی واحدهای فناور (پژوهشی و فناوری و مهندسی) دارای مجوز و مستقر در پارک علم و فناوریی است.
- صدور مجوز بایستی توسط مدیریت (رئیس) پارک باشد.
- معافیت از تاریخ صدور مجوز تنها به فعالیتهایی که در حوزه ایده محوری شرکت باشد تعلق میگیرد.
- این معافیت صرفا به درآمد فعالیتهای تعلق میگیرد که در حوزهایده محوری شرکت باشد و در محدوده پارک علم و فناوری تحقق پیدا میکند.
- مدت برخورداری از این معافیت 20 ساله است.

معافیت مالیاتی حقوق کارکنان در پارکهای علم و فناوری
کارکنان شاغل در ستاد پارک علم و فناوری و همچنین کارکنان شاغل شرکت ها و مؤسسات فناور فعال مستقر در پارک علم و فناوری نسبت به حقوق دریافتی شان از معافیت مالیات حقوق برخوردارند. تشخیص موضوع و محل فعالیت و تعیین فهرست کارکنان شاغل در پارک علم و فناوری و فرآیند ارزیابی آنها به عهده رییس همان پارک علم و فناوری است.
پارکهای علم و فناوری به عنوان مراکز توسعه فناوری و نوآوری، نقش مهمی در ایجاد ثروت و ارتقاء فرهنگ رقابت سازنده ایفا میکنند. با ارائه فضای کاری و خدمات با کیفیت، این پارکها به رشد شرکتهای فناور و تجاریسازی دستاوردهای پژوهشی کمک میکنند. معافیتهای مالیاتی نیز به عنوان یک امتیاز ویژه، انگیزه بخش واحدهای فناور و کارکنان شاغل در پارکها برای ادامه مسیر نوآوری و پیشرفت است.
ممنون که در این مقاله تا پایان ما را همراهی نمودید. شما عزیزان میتوانید شنونده پادکست این مقاله از طریق castbox و telegram باشید.
ممنون که در این مقاله تا پایان ما را همراهی نمودید اگر در این حوزه سؤالاتی دارید میتوانید در قسمت کامنتها بپرسید و یا از خدمات مشاوره مالیاتی آنلاین، تلفنی و حضوری آریاز حساب استفاده کنید.